Systemy magazynowe

Rodzaje wózków widłowych i do jakich prac się nadają

Wózki widłowe różnią się konstrukcją, napędem i wysokością podnoszenia. Wyjaśniamy, czym są i który typ pasuje do rampy, hali i regału.

Redakcja Centrum Logistyki4 min czytania

Wózek widłowy czołowy podnosi paletę na regał paletowy w hali magazynowej

Wózek widłowy to pojazd z masztem i widłami, który podnosi i przewozi ładunki, najczęściej na paletach. Rodzaje wózków widłowych dzieli się według konstrukcji (czołowe, boczne, wysokiego składowania, wielokierunkowe), napędu (elektryczny, spalinowy, gazowy) i przeznaczenia (hala, plac, wąskie korytarze). Przy wyborze liczy się trzy rzeczy: ciężar i wysokość składowania, szerokość korytarzy oraz to, czy maszyna pracuje w pomieszczeniu, czy na zewnątrz.

Wózek czołowy

To najpowszechniejszy typ. Widły są z przodu, a z tyłu znajduje się przeciwwaga, która równoważy ładunek. Wózek czołowy sprawdza się na rampie, przy rozładunku naczep i w standardowych korytarzach. Występuje w wersji elektrycznej, spalinowej i gazowej, więc można dobrać go do wnętrza lub placu. Wymaga stosunkowo szerokiego korytarza, bo wózek musi skręcić z paletą pod kątem prostym do regału.

Wózek wysokiego składowania

Do pracy w wąskich korytarzach i na dużych wysokościach służą wózki z wysięgnikiem, tak zwane reach trucki. Maszt wysuwa się do przodu, a widły dochodzą do palety w regale, bez konieczności skręcania całym wózkiem. Pozwala to zmniejszyć szerokość korytarza i lepiej wykorzystać halę. Do tej grupy należą też wózki z kabiną podnoszoną razem z operatorem.

Wózek boczny

W wózku bocznym widły wysuwają się z boku, a ładunek leży wzdłuż pojazdu. To rozwiązanie na długie przedmioty: rury, profile, belki, drewno. Wózek jedzie wąskim korytarzem wzdłuż regału wspornikowego, a nie skręca. Podobne zastosowanie mają wózki wielokierunkowe, które jeżdżą także na boki. Szczegółowe porównanie opisujemy w tekście o wózkach do wąskich korytarzy.

Paleciaki i wózki platformowe

Do krótkich przejazdów i załadunku niższych poziomów stosuje się paleciaki, czyli niskie wózki paletowe prowadzone ręcznie lub z napędem elektrycznym. Nie podnoszą ładunku na regał, tylko na kilkanaście centymetrów nad podłoże. Opisujemy je w artykule o paleciakach ręcznych i elektrycznych. Wózki platformowe służą do przewozu towaru po hali bez podnoszenia.

Wózki terenowe i specjalne

Na placach budowy i składach materiałów budowlanych pracują wózki terenowe z dużymi kołami i napędem na kilka osi. Do ładunków ciężkich w przemyśle hutniczym i drzewnym stosuje się wózki o udźwigu liczonym w kilkunastu tonach. Są też wózki z osprzętem: szczękami do rolek papieru, chwytakami do beczek czy obrotnicami do skrzyń, które dostosowują maszynę do konkretnego towaru.

Zestawienie rodzajów wózków

Rodzaj Najlepsze zastosowanie Ograniczenie
czołowy rampy, hale, place, uniwersalny szeroki korytarz roboczy
z wysięgnikiem (reach) wysokie regały, wąskie korytarze w hali słabiej radzi sobie na nierównej nawierzchni
boczny towary długie, regały wspornikowe wyspecjalizowany, dla jednego typu ładunku
wielokierunkowy towary długie i palety w wąskim przejściu wyższa cena zakupu
paleciak przewóz poziomy, załadunek niskich poziomów nie podnosi na wysokość regału
terenowy place, budowy, nierówny grunt zwykle spalinowy, hałaśliwy

Napęd: elektryczny, spalinowy, gazowy

Elektryczny jest cichy i bez spalin, więc pasuje do hal i towarów spożywczych. Spalinowy i gazowy mają większą moc i dobrze pracują na zewnątrz. Jak ten wybór wygląda w praktyce, omawiamy w artykule wózek widłowy elektryczny czy spalinowy.

Jak dobrać wózek widłowy

  1. Ustal masę najcięższej palety oraz wysokość najwyższego poziomu regału.
  2. Zmierz szerokość korytarzy i sprawdź, ile potrzebuje maszyna do skrętu z paletą.
  3. Określ, czy wózek pracuje w pomieszczeniu, czy na placu, oraz ile godzin dziennie.
  4. Zaplanuj miejsce ładowania akumulatorów lub tankowania.
  5. Sprawdź wymagania wobec operatorów, w tym uprawnienia na wózki widłowe i szkolenia.

Udźwig podany na tabliczce wózka dotyczy konkretnej wysokości i środka ciężkości ładunku. Przy podnoszeniu wyżej lub z dłuższym ładunkiem rzeczywisty udźwig spada, więc zawsze czytaj wykres udźwigu producenta. O kwalifikacjach operatorów piszemy w tekście o uprawnieniach na wózki widłowe.

Wymiary wózków a typowe palety

Przy doborze zwróć uwagę na rozstaw wideł i ich długość. Standardowe widły mają długość dostosowaną do europalety, a do dłuższych ładunków stosuje się przedłużki lub widły teleskopowe. Dłuższe widły oznaczają szerszy skręt, więc wpływają na wymaganą szerokość korytarza. Na rampie sprawdź, czy wózek zmieści się w naczepie i czy ma prześwit potrzebny do wjazdu po najeździe.

Wózki widłowe: pytania i odpowiedzi

Który wózek widłowy jest najpopularniejszy?

Wózek czołowy, bo jest uniwersalny i wystarcza do większości prac na rampie i w hali.

Czym różni się wózek widłowy od paleciaka?

Wózek widłowy ma maszt i podnosi paletę na wysokość regału. Paleciak unosi ją tylko o kilkanaście centymetrów i służy do transportu poziomego.

Czy do każdego wózka potrzebne są uprawnienia?

Do wózków jezdniowych z napędem mechanicznym wymagane jest zaświadczenie kwalifikacyjne operatora. Szczegóły zależą od rodzaju maszyny i przepisów, więc sprawdź je przed dopuszczeniem pracownika do pracy.

Jaki wózek do wąskich korytarzy?

Najczęściej wózek z wysięgnikiem, wielokierunkowy albo sztaplarka. Wybór zależy od szerokości przejścia i rodzaju ładunku.

Czytaj dalej

Systemy magazynowe

Systemy składowania palet: przegląd rozwiązań

Palety można składować w bloku, na regałach paletowych, w kanałach wjezdnych i przepływowych, na regałach przesuwnych i w systemach shuttle. Zestawienie różnic w gęstości i dostępie.

3 min czytania

Systemy magazynowe

Regały wjezdne: jak działają i kiedy je stosować

Regał wjezdny składuje palety w kanałach, do których wjeżdża wózek widłowy. Poniżej zasada działania, wady, zalety i warunki, w których ten system się opłaca.

4 min czytania