Systemy magazynowe

Europaleta EPAL: jak rozpoznać oryginał i ocenić stan

Oryginalną paletę EPAL poznasz po oznaczeniach na klockach, a jej stan oceniasz według prostych kryteriów. Pokazujemy, na co patrzeć przy przyjęciu towaru.

Redakcja Centrum Logistyki5 min czytania

Magazynier ogląda klocek europalety z oznaczeniem EPAL przy rampie załadunkowej

Oryginalna europaleta EPAL ma na klockach wypalone oznaczenia: owal z napisem EPAL na jednym boku, owal z literami EUR na drugim, a na środkowym klocku numer producenta lub naprawiającego. Brak tych znaków, nierówne litery albo inna liczba desek to sygnał, że paleta może być kopią lub została naprawiona niezgodnie ze standardem. Stan oceniasz osobno: nawet oryginalna paleta jest do wycofania, gdy ma złamaną deskę, pęknięty klocek lub wystające gwoździe.

Czym jest EPAL i dlaczego ma znaczenie

EPAL to europejskie stowarzyszenie, które ustala standard jakości europalet i nadzoruje ich produkcję oraz naprawy. Paleta z licencją to paleta, której wymiary, rodzaj drewna i sposób łączenia sprawdzono zgodnie z jednolitymi zasadami. Dzięki temu można ją wymieniać między firmami w całej Europie bez negocjowania, czy jest dobra. To zasadnicza przewaga nad paletą „podobną”: przewoźnik czy odbiorca bez sprzeciwu przyjmie oryginał i nie wystawi rachunku za uszkodzenia.

Wymiary europalety to 1200 x 800 mm przy wysokości 144 mm. Przegląd innych typów, także tych spoza standardu, znajdziesz w tekście o rodzajach palet i ich wymiarach.

Jak rozpoznać oryginał krok po kroku

  1. Obejrzyj klocki narożne i środkowe po obu dłuższych bokach. Na jednym z narożnych powinien być owal EPAL, na przeciwległym owal EUR, a na klocku środkowym znaki producenta.
  2. Sprawdź deski. Europaleta ma trzy deski spodnie i pięć wierzchnich oraz trzy deski nośne (łączące klocki). Konstrukcja opiera się na dziewięciu klockach.
  3. Zwróć uwagę na gwoździe. Oryginał składa się ze specjalnych gwoździ o określonym kształcie, a liczba i rozmieszczenie są ściśle określone w standardzie.
  4. Poszukaj oznaczenia producenta lub zakładu naprawczego z kodem, a także znaku obróbki fitosanitarnej, jeśli paleta jedzie poza Unię.
  5. Jeśli masz wątpliwości, sprawdź numer w bazie licencjonowanych producentów i naprawiających, którą udostępnia EPAL, albo zapytaj dostawcę o dokumenty.

Dokładne liczby gwoździ i szczegóły rozmieszczenia najlepiej zweryfikować w oficjalnych materiałach EPAL, bo standard bywa aktualizowany.

Kiedy paleta jest niezdatna do obiegu

Zasadą jest, że paleta ma być bezpieczna dla człowieka i towaru. Nawet drobne uszkodzenia powodują, że ładunek przesuwa się albo paleta pęka pod wózkiem. Poniżej zestawienie typowych wad i decyzji.

Wada Co zrobić
złamana lub pęknięta deska wierzchnia albo spodnia wyłączyć z obiegu do naprawy
pęknięty lub oderwany klocek wyłączyć, naprawa tylko w uprawnionym zakładzie
wystające gwoździe i ostre drzazgi wyłączyć, ryzyko skaleczenia i uszkodzenia towaru
deski o różnej grubości, doklejone lub dobite przypadkowo odrzucić, to oznaka niewłaściwej naprawy
zawilgocenie, pleśń, zapach chemikaliów odrzucić, zwłaszcza przy towarze spożywczym
skrzywiona, pochylona paleta odrzucić, nie przejedzie bezpiecznie przez regał

Zasada przy przyjęciu towaru

Uszkodzoną paletę zanotuj na dokumencie przewozowym w momencie odbioru. Po podpisaniu bez uwag trudno dochodzić roszczeń od przewoźnika.

Naprawa palet i ich obieg

Paletę EPAL wolno naprawiać wyłącznie w zakładzie z licencją. Naprawiona europaleta jest oznaczana, żeby było widać, kto za nią odpowiada. Własnoręczne dobijanie desek w magazynie obniża jej wartość i może spowodować odrzucenie przy wymianie. Jeśli palet w obiegu jest dużo, warto ustalić zasadę wymiany jeden do jednego z kontrahentami, a rozliczenia robić według stanu faktycznego.

Bezpieczeństwo przy pracy z paletami

Zła paleta to ryzyko dla ludzi. Złamana deska pod widłami może zrzucić ładunek, a wystający gwóźdź kaleczy ręce. Przy przeglądach noś rękawice ochronne, a uszkodzone sztuki odkładaj w wyznaczonym miejscu, żeby nie wróciły do obiegu. Zasady szersze, od szkoleń po organizację ruchu, opisujemy w artykule o BHP w magazynie, a sprzęt, który przenosi palety, w tekście o wózkach widłowych.

Lista kontrolna przy przyjęciu palet

  • oznaczenia EPAL i EUR na klockach są czytelne i kompletne,
  • wszystkie deski są całe, bez pęknięć i dziur po sękach,
  • klocki są nieuszkodzone i nie wyrywają się z desek,
  • gwoździe nie wystają i nie są zardzewiałe,
  • paleta jest sucha i nie ma zapachu pleśni,
  • paleta nie jest skrzywiona i leży płasko na podłożu,
  • uszkodzenia wpisano w dokumencie odbioru.

Przeglądanie każdej palety przy rozładunku zajmuje chwilę, a oszczędza sporów o zwroty i wypadków przy regale.

Co wpisać do dokumentu przyjęcia

Przy odbiorze dostawy na paletach EPAL oraz paletach wymienianych warto mieć prosty wzór protokołu. Wpisz liczbę palet przyjętych, liczbę palet niezdatnych, numer dokumentu przewozowego, nazwisko kierowcy i godzinę rozładunku. Zdjęcie uszkodzonej palety z widocznym oznaczeniem na klocku bywa najlepszym dowodem w razie sporu z przewoźnikiem.

Palety z innych źródeł i podróbki

Na rynku krąży wiele palet, które wyglądają jak europalety, ale nie mają licencji. Mogą mieć nieznaczne różnice w wymiarach, cieńsze deski lub inny rodzaj gwoździ. Takie palety łatwiej się łamią, a przewoźnicy i odbiorcy mogą je odrzucać, bo nie mieszczą się w wymianie na zasadach EPAL. Jeżeli w obiegu masz palety nieznanego pochodzenia, trzymaj je osobno i nie mieszaj z wymiennymi, żeby przy rozliczeniu nie oddać komuś palety lepszej, niż dostałeś.

Wątpliwości rozstrzygają oznaczenia, dokumenty od dostawcy i ewentualnie konsultacja z zakładem naprawczym. Polecaj dostawcom palet pisemne potwierdzenie, że palety są nowe lub naprawione zgodnie ze standardem.

Składowanie palet w magazynie

Palety układa się w stosach na płaskiej, suchej powierzchni, najlepiej pod dachem. Wysokość stosu zależy od zasad firmy i możliwości wózka, ale nie powinna zagrażać stabilności. Dolne palety w stosie są najbardziej obciążone, dlatego tam nie układaj tych, które mają ślady napraw. Wilgotne palety schną na przewiewnym miejscu, a nie w szczelnie zamkniętej folii. Drewno wystawione na deszcz pęcznieje i szybciej się psuje.

Najczęstsze błędy przy ocenie palet

  • ocenianie palety tylko z wierzchu, bez sprawdzenia spodu i klocków,
  • przyjmowanie palety z oznaczeniem, które jest zatarte lub namalowane zamiast wypalone,
  • uznawanie palety za dobrą, bo „jeszcze jedzie”, mimo pęknięć desek nośnych,
  • odkładanie uszkodzonych palet do stosu zdrowych w celu późniejszego posortowania,
  • brak zasady, kto w magazynie decyduje o wycofaniu palety.

Pomaga prosty wzorzec wizualny: zdjęcie dobrej i złej palety powieszone przy rampie. Magazynierzy szybciej wyrabiają sobie oko i spory z kierowcami są krótsze.

Czytaj dalej

Systemy magazynowe

Systemy składowania palet: przegląd rozwiązań

Palety można składować w bloku, na regałach paletowych, w kanałach wjezdnych i przepływowych, na regałach przesuwnych i w systemach shuttle. Zestawienie różnic w gęstości i dostępie.

3 min czytania

Systemy magazynowe

Regały wjezdne: jak działają i kiedy je stosować

Regał wjezdny składuje palety w kanałach, do których wjeżdża wózek widłowy. Poniżej zasada działania, wady, zalety i warunki, w których ten system się opłaca.

4 min czytania