Transport i spedycja

Jak zlecić transport towaru: dane, wycena i umowa

Dobrze opisane zlecenie oszczędza pieniądze i nerwy. Oto, co przygotować przed zapytaniem, jak porównać oferty i co sprawdzić przy odbiorze.

Redakcja Centrum Logistyki4 min czytania

Pracownik magazynu sprawdza listę palet przy naczepie przed załadunkiem towaru

Zlecenie transportu zaczyna się od zebrania danych o ładunku i trasie, potem następuje zapytanie ofertowe do kilku firm, porównanie wycen, potwierdzenie zlecenia i kontrola dokumentów przy załadunku oraz dostawie. Im dokładniej opiszesz towar i warunki odbioru, tym mniej będzie dopłat i sporów. Poniższa kolejność działa zarówno przy zleceniu przewoźnikowi, jak i firmie spedycyjnej.

Dane, które musisz mieć przed zapytaniem

Przewoźnik wyceni tylko to, co zna. Brak jednej informacji, na przykład o wysokości palet, może zmienić dobór pojazdu i cenę po fakcie. Przygotuj:

  • adres i godziny pracy rampy załadunku oraz rozładunku, a także informację o tym, czy jest rampa, czy trzeba użyć windy hydraulicznej lub wózka,
  • opis towaru: rodzaj, liczba i typ opakowań, liczba palet, wymiary i masa jednej palety oraz całej partii,
  • wymagania szczególne: temperatura, towar niebezpieczny, brak możliwości piętrowania, cenne mienie,
  • termin załadunku i dostawy oraz to, czy okna czasowe są sztywne,
  • wartość towaru, jeśli ma zostać objęty dodatkowym ubezpieczeniem,
  • w transporcie międzynarodowym także warunki dostawy według Incoterms, dane do odprawy i kto płaci opłaty.

Do zlecenia dołącz dokumenty, które muszą jechać z towarem. Przegląd takich papierów daje tekst o dokumentach kierowcy w trasie.

Wybór formy przewozu

Przy kilku paletach zwykle zleca się przewóz drobnicowy, przy większych partiach cały pojazd. Różnice w cenie i czasie opisuje artykuł o FTL i LTL. Dla towaru specjalnego trzeba dopasować typ naczepy, na przykład izotermę, firankę albo platformę, co wyjaśnia tekst o rodzajach naczep. Jeśli nie masz własnej wiedzy o rynku, pomocna bywa firma spedycyjna, której rolę przedstawia artykuł o spedycji.

Jak porównać oferty

Zapytaj co najmniej dwie lub trzy firmy, podając im identyczne dane. Wyceny porównuj w tym samym zakresie, bo jedna może zawierać opłaty drogowe i ubezpieczenie, a druga nie.

Element oferty Co sprawdzić
Cena przewozu czy jest netto, czy zawiera paliwo, opłaty drogowe i przeładunki
Termin godzina odbioru, przewidywany dzień dostawy, okno rozładunku
Przestoje ile czasu na załadunek i rozładunek jest wliczone w cenę i ile kosztuje dodatkowa godzina
Odpowiedzialność limit odszkodowania, wyłączenia, wymagane zgłoszenie szkody
Ubezpieczenie polisa przewoźnika, możliwość dokupienia ochrony wartości towaru
Płatność termin zapłaty, sposób wystawienia faktury, dopłaty

Najniższa stawka nie zawsze jest najtańsza. Jeśli firma doliczy później przestoje, zmianę adresu albo dopłatę za gabaryt, różnica szybko się zmniejszy. Strukturę kosztu opisuje tekst o liczeniu kosztu transportu.

Weryfikacja przewoźnika

Przed zleceniem sprawdź, czy firma istnieje i ma uprawnienia. Dane dostępne publicznie to wpis do KRS lub CEIDG, NIP, licencja na międzynarodowy transport drogowy rzeczy w przypadku przewozów za granicą oraz polisa OC przewoźnika. Wymogi opisuje artykuł o licencji transportowej, a zakres ochrony tekst o ubezpieczeniu OC przewoźnika i spedytora. Przy pierwszej współpracy poproś o kopię polisy, zadzwoń na numer ze strony firmy, a nie z maila, i nie przesyłaj towaru na podstawie samej rozmowy.

Treść zlecenia i umowa

Zlecenie powinno być na piśmie lub w systemie, z możliwością potwierdzenia. Zawiera ono strony, trasę, termin, opis ładunku, cenę, termin płatności, zasady przestojów i odpowiedzialności oraz osobę kontaktową po obu stronach. Przy stałej współpracy zamiast każdorazowo negocjować warunki, można zawrzeć umowę ramową i wysyłać tylko krótkie zlecenia szczegółowe.

Zapis, którego nie warto pomijać

Opisz wprost, kto odpowiada za załadunek i zabezpieczenie ładunku oraz kto liczy i kontroluje palety. Brak takiego zapisu to najczęstszy powód sporu przy szkodzie. Zasady zabezpieczenia opisuje artykuł o mocowaniu ładunków.

Załadunek, dostawa i reklamacje

  1. Przy załadunku sprawdź tożsamość kierowcy i numery rejestracyjne pojazdu z zleceniem.
  2. Policz palety, zwróć uwagę na stan opakowań i owijkę, a uwagi wpisz do dokumentu przewozowego przed podpisem.
  3. Przekaż kierowcy komplet dokumentów i dane kontaktowe odbiorcy.
  4. W trakcie przewozu korzystaj ze śledzenia lub umów punkty kontaktu na wypadek opóźnienia.
  5. Przy dostawie odbiorca sprawdza towar w obecności kierowcy i spisuje zastrzeżenia na dokumencie.
  6. Szkodę lub brak zgłoś niezwłocznie na piśmie, w terminach podanych w umowie i przepisach, i dołącz zdjęcia.

Przy trasach międzynarodowych dokumentem przewozowym jest zwykle list przewozowy CMR, a podział kosztów i ryzyka między sprzedawcą i kupującym wynika z klauzul Incoterms.

Na koniec warto zrobić krótkie podsumowanie kursu z kierowcą lub przewoźnikiem: czy towar dotarł w terminie, czy dokumenty były kompletne, czy pojawiły się dopłaty. Notatki z kilku zleceń pokazują, którzy wykonawcy są rzetelni i gdzie opis zlecenia trzeba poprawić. Po kilku miesiącach pozwalają też wynegocjować lepsze stawki z tymi, którzy wykonują zlecenia najlepiej.

Jeśli towar jest wysyłany do odbiorcy, który ma własne wymogi, zapytaj go wcześniej o godziny przyjęć, awizację, dopuszczalne wymiary pojazdu i sposób oznaczenia palet. Część magazynów odmawia rozładunku bez wcześniejszego zgłoszenia, co oznacza dopłatę za przestój i ponowny termin. Informacje od odbiorcy przekaż w zleceniu razem z numerem telefonu do osoby na rampie.

Najczęstsze pytania

Ile czasu przed terminem zlecić transport?

Przy przewozach drobnicowych zwykle potrzeba kilku dni na odbiór według rozkładu. Cały pojazd można często znaleźć w jeden lub dwa dni, ale w okresach wzmożonego ruchu warto zamawiać wcześniej. Ostateczne terminy podaje oferta konkretnej firmy.

Czy lepiej zlecać przewoźnikowi czy spedytorowi?

Przewoźnik jest dobrym wyborem przy stałej trasie i jednym rodzaju towaru. Spedytor lepiej sprawdza się, gdy trasy i wolumeny się zmieniają albo gdy potrzebna jest pomoc w dokumentach i odprawie.

Co jeśli ładunek zostanie uszkodzony w transporcie?

Zrób zdjęcia, wpisz zastrzeżenia do dokumentu przewozowego przy odbiorze i zgłoś szkodę przewoźnikowi na piśmie. Odszkodowanie zależy od umowy, rodzaju przewozu i przepisów, a przy dużej wartości towaru warto mieć dodatkowe ubezpieczenie.

Jakie dokumenty są potrzebne do zlecenia?

Zwykle zlecenie, dokument przewozowy, dokumenty handlowe towaru, a w przewozach międzynarodowych także dokumenty celne. Zakres zależy od trasy i rodzaju towaru, dlatego warto zapytać przewoźnika o listę przed załadunkiem.

Czytaj dalej